Naci Sapan

Devlet-Millet ve toplumsal sözleşme


Sohbetlerde mutlaka tanıklığımız vardır, birileri ‘Türkiye’de İtalya’da olduğu gibi temiz eller operasyonu şart’ söylemini ortaya atar, bu söylem her zaman destek ve taraftar bulur. ‘Yok öyle bir şey, temiz eller operasyonu da neyin nesi’ diyeni de görmedim, duymadım.

‘Ateş olmayan yerden duman çıkmaz’ atasözünün en geçerli halleri bu tür tartışmaların olduğu zamanlardır. Hırsızlık, yolsuzluk, adam kayırma, rüşvet, para ile işe adam yerleştirme gibi sayısız kriminal durumun muhatabı olan yurttaşlar topluluğunun suça bulaşmamış çoğunluğu da hesap sorulması gerektiği konusunda hem fikirdir.

Alabildiğine aymazlığın zirve yaptığı bir dönemin içinden geçerken, yapılan operasyonlar, MASAK raporları doğrultusunda gerçekleşen gözaltı ve kayıt dışı paralara el koyma işlemi kısmen toplumsal rahatlamaya neden olsa da dokunulmaz denilenlere dokunmalar gerçekleşse de sonuç çok memnuniyet verici değil. Bir şeyler hep yarım kalıyor.

Zaman zaman bir düğmeye basılıyor, ancak düğme yarıda kalıyor, operasyonların sonucu askıda asılı duruyor. Gülistan Doku, Rojin Kabaiş meselesinde olduğu gibi!

Böyle olunca da toplumsal manada güven duygusu zedeleniyor. Hırsızlığı, arsızlığı meslek edinenlerin cirit attığı bir ülke olmanın verdiği rahatsızlıktan kızgınlık duyanların temiz toplum umutları kırılıyor.

Her gün yeni bir operasyona uyandığımız halde, sonu gelmeyen kriminal suçlar zinciri bir türlü kırılamıyor. Ciddi bir organizasyonlarının olduğu gerçek, ancak Devlet organizasyonu karşısında dirençlerinin sonsuz olmadığı gerçeği de var.

Devlet organizasyonun tam anlamıyla yansıması için aslında iktidar değişikliği beklemeye gerek yok. Çünkü Devlet organizasyonu kalıcı, iktidarların organizasyonu uzun sürse de geçicidir. Kamusal düzen esastır.

Devlet organizasyonunun kalıcılığı, bürokratik süreklilik, hukuki zemin ve kurumsal hafıza ile sağlanır. Hükümetler ve liderler değişse bile, anayasal kurumlar ve kamu yönetimi mekanizmaları devletin devamlılığını ve kamu düzenini korur.

Devlet organizasyonundan fazladan bir şey mi bekliyoruz?
Asla.
Olması gerekenler konusunda beklentilerimiz var. Beklentilerimiz demokratiktir, toplumsal sözleşme gereğidir. Yazılı olsa da olmasa da böyle bir gerçek var.



ARŞİV YAZILAR