Egzama veya atopik dermatit; cilt tahrişine, kabarcıklara, kaşıntılı döküntülere ve lekelere neden olabilen inflamatuar bir cilt problemidir. Egzama en çok çocukluk döneminde ortaya çıksa da yetişkinleri de etkileyebilir. Nedeni tam olarak anlaşılamasa da kalıtsal ve çevresel tetikleyiciler durumun gelişmesinde rol oynayabilmektedir. Araştırmalar, egzaması olan birçok kişinin aynı zamanda besin alerjileri veya besine karşı hassasiyetleri olduğunu göstermektedir. Egzama ile ilişkili yaygın besin alerjileri arasında; inek sütü, yer fıstığı, yumurta, soya ürünleri, buğday, kuruyemiş, balık, kabuklu deniz ürünleri alerjileri bulunmaktadır. Belirli besinleri tüketmek, egzamaya neden olmuyor gibi görünse de var olan hastalığın alevlenmesini tetikleyebilmektedir. Egzama dostu bir diyete bağlı kalmak semptomları yönetmeye yardımcı olabilir. Bununla birlikte, herkes farklıdır ve aynı besinlere aynı reaksiyonları göstermez. Herkese uyan tek bir egzama diyeti yoktur, ancak antioksidanlar açısından zengin bir diyet semptomları azaltmaya yardımcı olabilir.
DİSHİDROTİK DİYET: Özellikle dishidrotik egzaması (eller ve ayaklardaki küçük kabarcıklarla karakterize) olanlar içindir. Nikel ve kobalt, dishidrotik egzamanın semptomlarını kötüleştirebilir. Dishidrotik diyet, bu metallere duyarlılığı olan kişilerde alevlenmeleri azaltmaya yardımcı olmak için bu elementleri içeren besinleri azaltmayı içerir. Nikel ve kobalt bulunabilecek besinler; buğday, yulaf ve karabuğday dahil tam tahıllar, nohut ve soya ürünleri gibi baklagiller, fındık, Brezilya fıstığı ve keten tohumu gibi tohumlar, et, (özellikle organ etleri), süt ve süt ürünleri, kavun, patates, kakao, çay ve kahvedir. C vitamini açısından yüksek besinler bu elementlerin emilimini azaltabilir; bu nedenle bol miktarda taze meyve ve sebze tüketmek de yardımcı olabilir.
GLUTENSİZ DİYET: Araştırmalar, bazı insanlar için çölyak hastalığı ve egzamanın birlikte seyrettiğini gösteriyor. Bunun nedeninin bozukluklar arasındaki genetik bağlantı olabileceği düşünülüyor. Çölyak hastalığı, diyetten gluten çıkarılarak tedavi edilir. Egzamaya ek olarak çölyak hastalığınız veya gluten duyarlılığınız varsa, glüteni içeren besinleri diyetten çıkarırsanız cildinizde bir iyileşme göreceksiniz. Buğday, çavdar, arpa, yulaf ve bunları içeren tüm besinler glüten içeren besinlerdir. Bu aşamada, tavuk pirzolaları kaplamak için galeta unu yerine mısır veya fırınlama için buğday unu yerine badem unu kullanabilirsiniz.
ANTİ-İNFLAMATUAR DİYET: Bu beslenme planı, iltihaplanmayı artıran yiyecekleri ortadan kaldırmaya ve lif açısından zengin yiyecekler tüketmeye odaklanır. Belirli bir besin bir kişide iltihaba neden olurken başka bir kişide iltihaba neden olmayacağından, tek bir iltihap önleyici diyet olmadığını unutmayın. Anti-inflamatuar diyetler genel olarak meyve ve sebzeleri, baklagiller, zeytinyağı gibi sağlıklı yağları, omega-3 yağ asitleri bakımından yüksek olan balıkları içerir. İşlenmiş ürünler bu beslenme planında olabildiğince sınırlandırılmalı ve bu diyette daha az kırmızı et tüketilmelidir.
ELİMİNASYON DİYETİ: Vücudunuzun iyi tolere edemeyeceğinden şüphelendiğiniz besinleri diyetinizden çıkarmayı içeren bir diyettir. Sadece 5-6 hafta süre ile yapılan bu diyet; hassas bağırsağı, besin intoleransı veya besin alerjisi olan kişilerde hangi besinlerin semptomlara katkıda bulunduğunu belirlemeye yardımcı olmak için kullanılır. Bu diyette ilk aşama olan eliminasyon aşaması, semptomlarınızı tetiklediğinden şüphelendiğiniz besinleri (kuruyemişler, soya ürünleri, süt ürünleri, glüten içeren besinler vb) kısa bir süre için, genellikle 2-3 hafta boyunca diyetten çıkardığınız aşamadır. Bir sonraki aşama, elimine edilen besinleri yavaş yavaş diyetinize geri getirdiğiniz yeniden giriş aşamasıdır. Her besin grubu 2-3 gün boyunca ayrı ayrı tanıtılmalıdır. Bir besin grubuna yeniden başladığınız dönemde herhangi bir belirti yaşamıyorsanız, bu besin grubunu tüketmenin sorun olmadığını varsayabilir ve bir sonraki besin grubuna geçebilirsiniz. Bununla birlikte olumsuz belirtiler yaşarsanız, tetikleyici besini başarıyla tanımlamışsınızdır ve onu diyetinizden çıkarmalısınız.
UZMAN DİYETİSYEN İREM YILDIZ
