Belediyelerin yükü artıyor, bütçeleri azalıyor

Belediyelerin genel aydınlatma giderlerindeki payı yüzde 20’den yüzde 60’a yükseltilirken, 1 Ocak 2026’dan itibaren geçerli olan düzenlemenin ağustos ayında karara bağlanması ilçe belediyelerinin tepkisine neden oldu. Dağıtım şirketlerinin aylardır göndermediği faturaları toplu şekilde kesmesiyle ortaya çıkan yüksek maliyet, Mersin Büyükşehir Belediye Meclisi’nde de gündeme geldi. Toroslar Belediye Başkanı Abdurrahman Yıldız, belediyesinin yaklaşık 35-36 milyon liralık kesintiyle karşı karşıya kaldığını belirterek, “30 milyon lira çok büyük bir para. Yani bütçemizin yüzde 30’unun kesilmesi anlamına geliyor” dedi. Başkan Yıldız’ın açıklamasına destek veren Türkiye Belediyeler Birliği (TBB) ve Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer, belediyelerin 2026 bütçelerini 2025 yılının kasım ayında hazırladığını hatırlatan Seçer, belediyelere yeni görevler yüklenirken mali imkanların da göz önünde bulundurulması gerektiğini vurguladı.

Belediyelerin yükü artıyor, bütçeleri azalıyor


ELVAN PEHLİVAN

Toroslar Belediye Başkanı Abdurrahman Yıldız, belediyelerin bütçelerine yönelik kesintiler, sokak hayvanları için barınak yapımı, parklara kamera kurulması ve Devlet Su İşleri (DSİ) kanallarının sorumluluğunun belediyelere bırakılması gibi konularda değerlendirmelerde bulundu. Yıldız, belediyelere yeni görevler verilirken bu görevlerin gerektirdiği bütçenin de oluşturulması gerektiğini söyledi.

 

“BÜTÇEMİZİN YÜZDE 30’UNUN KESİLMESİ ANLAMINA GELİYOR”

 

Ağustos ayında belediyelerin genel aydınlatma giderleriyle ilgili önemli bir değişiklik yaşandığını belirten Yıldız, Cumhurbaşkanına yasal olarak artış oranını iki katına kadar çıkarma yetkisi verildiğini ancak ekonomik koşullar nedeniyle yüzde 100’lük artışın doğru olmadığını ifade etti. Yıldız, düzenlemenin geçmişe dönük uygulanmasına da tepki göstererek, Toroslar Belediyesi’nin 10 Eylül’de bütçe gelirlerini kontrol ettiğinde İller Bankası payından yaklaşık 35-36 milyon liralık kesintiyle karşılaştığını söyledi. Toroslar Belediyesi’nin yaklaşık 140 milyon liralık bir bütçesi bulunduğunu belirten Yıldız, “30 milyon lira çok büyük bir para. Yani bütçemizin yüzde 30’unun kesilmesi anlamına geliyor” dedi.

Genel aydınlatma giderlerinin daha önce aylık ortalama 2 milyon lira olduğunu aktaran Yıldız, yüzde 100’lük artışla bu giderin 4 milyon liraya çıkacağını, ancak düzenlemenin geriye dönük uygulanması nedeniyle belediyenin bir anda yaklaşık 36 milyon liralık bir yükle karşı karşıya kaldığını dile getirdi. Yıldız, uygulamanın 1 Ocak 2026 yerine 1 Ocak 2027’den itibaren hayata geçirilmesi gerektiğini savunarak, düzenlemenin düzeltilmesi çağrısında bulundu.

 

“MAAŞLARI ÖDEDİKTEN SONRA KİMSEYE ÖDEME YAPAMAYIZ”

 

Belediyelerin asfalt, park, kaldırım ve temizlik gibi temel hizmetleri yürüttüğünü hatırlatan Yıldız, bu hizmetlerin sürdürülebilmesi için bütçenin doğru planlanması gerektiğini söyledi. Kesintilerin devam etmesi halinde belediyelerin hizmet üretmekte zorlanacağını belirten Yıldız, “Eylül ayında işçilerimizin maaşını ödeyip, sosyal güvenlik primlerini yatırıp vergileri ödediğimiz andan itibaren herhangi bir kimseye bir şey ödeme imkanımız kalmıyor” ifadelerini kullandı. Yıldız, bunun kent açısından da ciddi bir imaj sorunu oluşturabileceğini kaydetti.

 

“GÖREV VERİLİYORSA BÜTÇESİ DE OLMALI”

 

Son dönemde belediyelere farklı alanlarda yeni sorumluluklar yüklendiğini söyleyen Yıldız, sokak hayvanları için barınak yapılması konusunda da değerlendirmelerde bulundu. Yasanın hayvan barınaklarının 2028 yılı sonuna kadar yapılmasını öngördüğünü belirten Yıldız, Toroslar Belediyesi’nin barınak projesi için tahsis sürecinin yaklaşık 1,5 yıl sürdüğünü ve projenin belediyeye yaklaşık 80 milyon liraya mal olduğunu söyledi.

Sokak hayvanlarıyla ilgili düzenlemelere karşı olmadığını vurgulayan Yıldız, ancak belediyelere görev verilirken bu görevlerin maliyetinin de hesaba katılması gerektiğini ifade etti.

 

“KAMERA İÇİN 70-80 MİLYON LİRA GEREKİYOR”

 

Parklara kamera kurulması konusuna da değinen Yıldız, Toroslar Belediyesi’nin sorumluluğunda yaklaşık 1 milyon metrekare yeşil alan bulunduğunu söyledi. Bu alanların tamamına kamera kurulmasının yaklaşık 70-80 milyon liralık bir maliyet oluşturacağını belirten Yıldız, önceliğin vatandaşların yoğun kullandığı alanlara verilmesi halinde bile maliyetin 30-35 milyon lirayı bulacağını dile getirdi. Park ve yeşil alanlarda zaman zaman kriminal olayların yaşandığını belirten Yıldız, güvenlik sorununun yalnızca belediyelere yüklenmemesi gerektiğini savundu. Yıldız, bu tür olayların önlenmesinde emniyet birimlerinin sorumluluk alması ve gerekli noktalara MOBESE kameralarının yerleştirilmesi gerektiğini söyledi. “Bir para vermeden belediyeye, bir iş yap, bunu da yap diyerek bu işler olmaz” diyen Yıldız, belediyelere verilen her yeni görevin karşılığında gerekli bütçenin oluşturulması gerektiğini vurguladı.

 

DSİ KANALLARININ SORUMLULUĞUNA TEPKİ

 

Yıldız’ın gündeme getirdiği bir diğer konu ise DSİ kanallarının sorumluluğunun belediyelere bırakılması oldu. DSİ’nin kanal kenarlarındaki yolların mülkiyetini belediyelere devretmeden güvenlik ve sorumluluğu belediyelere yüklediğini belirten Yıldız, bunun ileride yaşanabilecek kazalar ve tazminatlarda belediyeleri sorumlu hale getirebileceğini söyledi. Yıldız, DSİ’nin kendi mülkiyetindeki alanların güvenliğinden sorumlu olması gerektiğini belirterek, “Bütün kurumlar öncelikle kendi işlerini yapsınlar. Güvenlik meselesi belediyenin meselesi değil” dedi.

Kurumların kendi görev alanlarındaki sorumlulukları belediyelere devretmesinin sürdürülebilir olmadığını ifade eden Yıldız, belediyelerin zaten sınırlı bütçelerle hizmet üretmeye çalıştığını söyledi.

 

SEÇER’DEN BELEDİYELERE GÖREV VE BÜTÇE MESAJI

 

Türkiye Belediyeler Birliği (TBB) ve Mersin Büyükşehir Belediye Başkanı Vahap Seçer, Toroslar Belediye Başkanı Abdurrahman Yıldız’ın belediyelere yeni görevler verilmesine ilişkin değerlendirmelerine destek verdi. Seçer, bazı konularda kurumlar arasında iş birliği yapılabileceğini belirterek, belediyelere görev yüklenirken bütçe imkanlarının da dikkate alınması gerektiğini söyledi.

Seçer, büyükşehir belediyelerinin ilçe belediyelerine göre daha farklı hareket edebildiğini belirterek, kentteki sorunların çözümü için ellerinden geleni yaptıklarını ifade etti. Seçer, “Ne bir kurum, bir vatandaşa görevi olmayan bir şey yükleyebilir. Ne bir kurum, başka bir kuruma” diyerek, kurumların karşılıklı anlayış içerisinde hareket etmesi gerektiğini vurguladı.

 

“MERSİN’İN KRİMİNAL MESELELERLE ANILMASI HOŞUMA GİTMİYOR”

 

Mersin’in güvenlik açısından zor kentlerden biri olduğunu dile getiren Seçer, kentte yaşanan olayların medyada geniş yer bulmasının Mersin açısından olumsuz bir tablo oluşturduğunu söyledi.

Seçer, “Mersin’in bu kriminal meselelerle anılması hoşuma gitmiyor” ifadelerini kullanarak, liman ve kentte yaşanan cinayet gibi olayların gündeme gelmesinin kent açısından tedirgin edici olduğunu belirtti.

Mersin’in bu tür olaylarla anılmasının kent için “antipropaganda” niteliğinde olduğunu kaydeden Seçer, güvenlik sorunları başta olmak üzere bazı konularda kurumların el birliği ve iş birliği içerisinde hareket etmesi gerektiğini söyledi.

 

“35 MİLYON LİRALIK RAKAM BELEDİYE İÇİN ÖNEMLİ BİR YÜK”

 

Seçer, belediyelerin mali durumlarının da göz önünde bulundurulması gerektiğine dikkat çekerek, genel aydınlatma giderlerine ilişkin düzenlemenin geriye dönük uygulanmasının belediyeler açısından ciddi bir yük oluşturduğunu ifade etti.

Belediyelerin 2026 bütçelerini 2025 yılının kasım ayında hazırladığını hatırlatan Seçer, sonradan ortaya çıkan yüksek tutarlı kesintilerin belediyeleri zor durumda bırakabileceğini belirtti.

Seçer, “Şimdi getirip önüne 35 milyon gibi bir rakamı, geçen gündemde olmayan, koyması bir belediye için önemli bir yük” dedi.

 

 “KURUMLAR ARASINDA İŞ BİRLİĞİ OLABİLİR”

 

Seçer, bazı hizmetlerde kurumlar arasında iş birliğinin kaçınılmaz olduğunu belirterek, büyükşehir belediyesi olarak kentteki sorunların çözümüne katkı sunmaya devam edeceklerini söyledi.

Ancak belediyelerin görev ve sorumluluklarının artırılması halinde mali boyutun da dikkate alınması gerektiğini vurgulayan Seçer, kurumların kendi görev alanlarında sorumluluk üstlenmesi ve kent sorunlarının ortak anlayışla çözülmesi gerektiğini ifade etti.