Ziya Gökalp’in Fikirleri
Fatma PARMAK

Ziya Gökalp’in Fikirleri

Bu içerik 937 kez okundu.

Ziya Gökalp yaşadığı dönem değişim ve evrim çağıdır.  Osmanlının son yılları, Balkanlar ve Arap coğrafyasında artan milliyetçilik akımları, Osmanlının sonunu hızlandırmış bu darboğazdan çıkış yolu olarak Anadolu topraklarında Türk milliyetçiliğinin kaçınılmaz olduğunu ve Türkleşmeyi esas alarak İslamlaşmak ile batılılaşmak arasında dengeli bir  sentez oluşturarak milli  fikirleri ile yeni kurulan Türkiye  Cumhuriyet rejimine  temel oluşturmuştur. 

Gökalp in Türkçülüğün esasları eserinde, amacı ulusal tarihimizin başlangıcının ortaya çıkması tarihimizin tarih yöntemlerine göre yazılmasını sağlamak, Türk uygarlık tarihini yazmak, tarih ile toplumbilim arasında bağı kurmaktır. Gökalp ‘e göre millet soyla,  budunla, coğrafya ile siyasetle ilgili bir topluluk değildir. Millet din ahlak estetik bakımdan ortak duygular taşıyan aynı değerlere sahip bireylerden oluşan topluluktur. Bir insan hangi eğitim surecinden geçmişse kendini hangi ulusa bağlı hissediyorsa hangi ulusun ülküsünü taşıyorsa o millete mensuptur görüşüne sahiptir.   Ona göre ulusal bilinç toplumsal kurumlardır; dil, din, töre, hukuk, ekonomi gibi ve bunları ulusallaştırmak ve çağdaşlık düzeyine çıkarmak onlara canlılık kazandırmaktır Gökalp toplumun milli içeriğe sahip eğitim anlayışı üretmeli, Türkçe anlam bakımından çağdaşlaştırılmalı, dil bilgisi, söz dizimi, yazım kuralları bakımından Türkçeleştirilmelidir. Gökalp dinin bilimsel açıdan araştırılmasının önünü açmıştır, Osmanlı toplumunda oldukça etkin bir yere sahip olan dinin rolünün sınırlandırılmayı laikliğin önünü açmayı denemektedir. Gökalp toplumun milli ahlak ve terbiye anlayışına sahip olunması gereğini vurgulamıştır

Türk mitolojisi ve Türk kozmogonisi konusu üzerinde ilk duran Gökalp’dir. Halk destanları üzerinden betimlemeler yaparak arı Türk dilinin uyarlanmasına katkı sağlamıştır.   Ülkemizde önem kazanan iki konu etnoloji ile folklordur. Türk sosyolojisine kazandırmış olduğu kültür uygarlık ayrımı önemli görüşlerindendir. Ona göre kültür doğuda, uygarlık batıdadır ve doğudan aldığımız kültür ile batının uygarlığı birleştirilerek yeni Türk toplumunu oluşturacağız geri kalmışlıktan kurtulacağız

 Gökalp bütün dünyadaki Türkleri birleştirmeyi güçlü bir Türk devleti kurmayı hep tasarlamıştır bu tasarımda da Pantürkizm Turancılık ülküsü ortaya çıkmıştır. Onun düşüncesinin temelinde Türk ulusu ve büyük bir Türk devleti eski Türklerin uygarlıkları batı düşüncesinin olumlu yönlerinin eski uygarlıklarımızla birlikte uygulanması ve uyarlanması görülür, Gökalp evrimci ve ülkücüdür, Ülküsünün umut, istem, inan gibi yeni değerler yaratacağına ilişkin inancın bu görüş yatmaktadır Ülkü seçkin zamanlar da yaşanmış ya da yaşanabilen bir yaşam biçimidir. Ona göre ülkücülük Türk milletini yükseltmek muasır toplumlar arasına yerleştirmektir                                                                                

Gökalp, pozitif bilime inanarak hareket etmiştir, bütün maddi manevi gereksinimleri yaratacak olan pozitif bilimi, gerek bireylerin gerek ulusun uygulaması gerektiğini savunur etkilendiği batılı toplumbilimci aydınların ortaya attığı görüşleri toplumsal olaylara uyarlamıştır, yaşambilimi ile toplumbilim arasındaki somutluk ve genellik ilkesi bakımından gereken bağlantılara değinmiştir, Türk toplumunun geçirdiği tarihsel gelişimin saptanması gereğini savunmuştur. Gökalp çizdiği yol haritası ile genç cumhuriyete rehber olmuş ülkemizin sağlam temeller üzerine oturmasında büyük katkılar sağlamıştır.

Kaynakça: Emre Kongar

Kaynakça: Muzaffer Uyguner                                                                                                                                                                                   

Sende Yorumla...
Kalan karakter sayısı : 500
İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR X
Başkan Tarhan’dan miniklere kar sürprizi
Başkan Tarhan’dan miniklere kar sürprizi
Toroslar Belediyesi'nden, öğrencilere tarihi çizgi roman
Toroslar Belediyesi'nden, öğrencilere tarihi çizgi roman